Historia
Witamy serdecznie w Miejskiej
Bibliotece Publicznej w Nowym Targu.
Nowy Targ – miasto założone w XIII wieku w ramach akcji osadniczej przez cystersów, przywilej lokacyjny otrzymało od króla Kazimierza Wielkiego w roku 1346. Doskonałe położenie geograficzne przy szlaku handlowym z Krakowa na Węgry oraz liczne przywileje nadawane przez kolejnych władców sprawiły, że stał się ośrodkiem administracyjnym i gospodarczym Podhala. Tu była siedziba lokalnej władzy, składy kupieckie, odbywały się największe jarmarki i krzyżowały się trakty handlowe łączące Kraków ze Spiszem i Orawą. Przez kolejne wieki było to małe miasto z dużymi tradycjami kupieckimi, handlowymi. Życie kulturalne, tak bardzo zależne od bogatych mecenatów, nie było wówczas jego domeną. Na przełomie XIX i XX wieku zaczyna się to diametralnie zmieniać. Ogromny wpływ na rozwój życia kulturalnego w Nowym Targu miało powstanie drukarni Ignacego Borka, gdzie powstawały regularne czasopisma, które stały się centrum spotkań twórców i animatorów kultury miasta i regionu.
Historia zalążków naszej biblioteki sięga czasów, kiedy społeczność zaczęła pragnąć dostępu do literatury i informacji, które inspirowały i rozwijały umysły.
Już w 1913 roku, według relacji z "Gazety Podhalańskiej", istniały Czytelnie Katolickie, które pełniły
rolę miejsc spotkań towarzyskich i ośrodków edukacji. W tamtym okresie działały
także koła Towarzystwa Szkoły Ludowej, czytelnie i wypożyczalnie książek. Nawet
Gimnazjum posiadało swoją czytelnię z bogatym zbiorem czasopism i książek
naukowych, istniała również czytelnia
żydowska. Choć ówczesna działalność była skromna pod względem zbiorów i zasięgu
czytelników, stanowiła ważny krok na drodze do rozwinięcia kultury czytania w naszym mieście. W okresie II Rzeczypospolitej w Nowym Targu funkcjonowały
biblioteki szkolne oraz biblioteki i czytelnie prowadzone przez miejscowe
stowarzyszenia m. in. Towarzystwo Szkoły Ludowej, Towarzystwo Kasynowe, Towarzystwo
Teatru i Chóru Ludowego, Związek Strzelecki.
Po okresie okupacji hitlerowskiej,
w 1945 roku rozpoczęto prace mające na celu odtworzenie bibliotek zniszczonych
podczas wojny. Książki, które przetrwały trudne czasy, zostały gromadzone i stanowiły podstawę naszych zbiorów. Dzięki dekretowi o bibliotekach i zbiorach
bibliotecznych z 1946 roku, powstała prawna i materialna podstawa dla istnienia
Biblioteki Miejskiej oraz Biblioteki Powiatowej.
Różne były koleje losu Miejskiej
Biblioteki Publicznej, zależnie od ogólnej sytuacji gospodarczo-społecznej. Zmiany
administracyjne raz dawały Bibliotece samodzielność innym razem wcielały w
struktury większych instytucji. Zmieniali się szefowie, zmieniały adresy, a także kondycja finansowa, ale niezmiennie Biblioteka bogaciła się w skarby
ducha zawarte w książkach. Bardzo pomyślne dla rozwoju sieci bibliotecznej były
wczesne lata 70-te, a dla nowotarskiej Biblioteki – lata 80-te ubiegłego
wieku. Liczne zmiany i reorganizacje nie przeszkodziły w stałym rozwoju
Biblioteki, która systematycznie powiększała swe zbiory i służyła coraz
większej ilości swoich czytelników.
Przełomowy rok 1989 i dokonująca się transformacja ustrojowa wprowadziła generalne zmiany w życiu instytucji
kulturalnych, także bibliotek. Miejska Biblioteka Publiczna na kilka lat (do
2000 roku) zostaje włączona w strukturę Miejskiego Ośrodka Kultury i stanowi
jego Autonomiczny Dział Bibliotek.
3 kwietnia 2000 r. Rada Miejska
Nowym Targu podjęła Uchwałę Nr 21/XXI/2000 dotyczącą podziału Miejskiego
Ośrodka Kultury, a już 5 kwietnia 2000 r. Zarząd Miasta Nowy Targ podjął
Uchwałę Nr 23/XIII/00 o podziale MOK i powstaniu dwóch samorządowych instytucji
kultury Miejskiego Ośrodka Kultury i Miejskiej Biblioteki Publicznej w Nowym
Targu. Miejska Biblioteka Publiczna została wpisana do Rejestru Instytucji
Kultury organizowanych przez Miasto Nowy Targ i otrzymała Statut, który stanowi
podstawę jej działalności, organizacji i gospodarki finansowej i od 1 maja 2000 r. rozpoczęła działalność jako samorządowa instytucja kultury miasta. W dniu 1 maja 2000 r. weszło w życie Porozumienie
zawarte między Zarządem Powiatu Nowotarskiego, a ówczesnym Zarządem Miasta Nowy
Targ w sprawie powierzenia MBP wykonywania zadań powiatowej biblioteki
publicznej dla Powiatu Nowotarskiego i od tego czasu nieprzerwanie Miejska Biblioteka
Publiczna spełnia funkcję biblioteki powiatowej na rzecz bibliotek publicznych
Powiatu Nowotarskiego.
1914
Towarzystwo Szkół Ludowych otwiera czytelnie na Kowańcu
i w Waksmundzie.
1946
Ukazuje się dekret o bibliotekach i zbiorach bibliotecznych. Powstaje Biblioteka Powiatowa.
1947
Powstaje Miejska Biblioteka Publiczna w Nowym Targu w cechu rzemieślniczym przy ulicy Szkolnej. Otrzymuje 650 woluminów od otwartej rok wcześniej Biblioteki Powiatowej.
1948
Biblioteka otrzymuje lokal na rynku, jedno pomieszczenie dla Biblioteki Powiatowej i jedno dla Biblioteki Publicznej.
1955
Miejska Biblioteka Publiczna przestaje istnieć jako samodzielna instytucja, do roku 1975 stanowi oddział PiMBP.
1965
Biblioteka mieści już wypożyczalnię dla dorosłych, wypożyczalnię dla dzieci oraz czytelnię.
1968/69
Zaczyna się wcielać w życie ideę – każda miejscowość ma swoją bibliotekę.
1972
Powstaje Filia nr 1 przy Al. Kopernika.
1973
Powstają Filia nr 2 na Os. Zawadzkiego i Filia nr 3 w Domu Partii.
1974
Oddany do użytku zostaje budynek MOK, w którym miejsce znajduje czytelnia;
powstaje Filia nr 4 na Kowańcu.
1975
Zostaje wprowadzony nowy podział administracyjny kraju; powiaty ulegają likwidacji, PiMBP przestaje istnieć. Miejska Biblioteka Publiczna uzyskuje samodzielność, a jej zakres działania obejmuje Nowy Targ.
1983
Powstaje Filia nr 5 na Niwie.
1989
Biblioteka zostaje przeniesiona z lokalu w Rynku do budynku MOK.
1990
Likwidacja Filii nr 2 oraz Filii nr 3.
Przeniesienie księgozbioru Wypożyczalni dla Dorosłych i Oddziału dla Dzieci do pomieszczeń w MOK-u.
Powiększenie pomieszczeń Filii nr 1.
1992
Następuje połączenie Biblioteki z Miejskim Ośrodkiem Kultury; odtąd Miejska Biblioteka Publiczna stanowi autonomiczny Dział Bibliotek MOK.
2000
Na podstawie Uchwały Nr 23/XIII/00 podjętej przez Zarząd Urzędu Miasta MOK został podzielony na Miejski Ośrodek Kultury i Miejską Bibliotekę Publiczną; w maju weszło w życie Porozumienie zawarte między Zarządem Powiatu Nowotarskiego, a ówczesnym Zarządem Miasta Nowy Targ w sprawie powierzenia MBP wykonywania zadań powiatowej biblioteki publicznej dla Powiatu Nowotarskiego i od tego czasu nieprzerwanie Miejska Biblioteka Publiczna spełnia funkcję biblioteki powiatowej na rzecz bibliotek publicznych Powiatu Nowotarskiego.
2019
Biblioteka Główna została przeniesiona z MOK na ulicę Kolejową 23 w Nowym Targu.
Dyrektorzy Miejskiej Biblioteki Publicznej w Nowym Targu
1946
Jadwiga Apostoł
1946
Zofia Markocka
1946-1949
Zofia Sutorowska
1950-1971
Adela Lejowa
1971-1983
Piotr Nowak
1983-1985
Helena Zdebska
1985
Małgorzata Rabska
1986-1989
Jadwiga Bartosz
1989-1992
Stefania Mielnik
1992-1998
Dział Bibliotek MOK
Antoni Nowak
1999-2000
Dział Bibliotek MOK
Leszek Pustówka
2000-2013
Zofia Giełczyńska
2013-2016
Milena Pilarska
2017-2021
Elżbieta Dzikowska
2021-obecnie
Danuta Wojdyła