x
Strona główna > O nas > Historia

Historia

Witamy serdecznie w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Nowym Targu.

 

Nowy Targ – miasto założone w XIII wieku w ramach akcji osadniczej przez cystersów, przywilej lokacyjny otrzymało od króla Kazimierza Wielkiego w roku 1346. Doskonałe położenie geograficzne przy szlaku handlowym z Krakowa na Węgry oraz liczne przywileje nadawane przez kolejnych władców sprawiły, że stał się ośrodkiem administracyjnym i gospodarczym Podhala. Tu była siedziba lokalnej władzy, składy kupieckie, odbywały się największe jarmarki i krzyżowały się trakty handlowe łączące Kraków ze Spiszem i Orawą. Przez kolejne wieki było to małe miasto z dużymi tradycjami kupieckimi, handlowymi. Życie kulturalne, tak bardzo zależne od bogatych mecenatów, nie było wówczas jego domeną. Na przełomie XIX i XX wieku zaczyna się to diametralnie zmieniać. Ogromny wpływ na rozwój życia kulturalnego w Nowym Targu miało powstanie drukarni Ignacego Borka, gdzie powstawały regularne czasopisma, które stały się centrum spotkań twórców i animatorów kultury miasta i regionu.


Historia zalążków naszej biblioteki sięga czasów, kiedy społeczność zaczęła pragnąć dostępu do literatury i informacji, które inspirowały i rozwijały umysły.


Już w 1913 roku, według relacji z "Gazety Podhalańskiej", istniały Czytelnie Katolickie, które pełniły rolę miejsc spotkań towarzyskich i ośrodków edukacji. W tamtym okresie działały także koła Towarzystwa Szkoły Ludowej, czytelnie i wypożyczalnie książek. Nawet Gimnazjum posiadało swoją czytelnię z bogatym zbiorem czasopism i książek naukowych,  istniała również czytelnia żydowska. Choć ówczesna działalność była skromna pod względem zbiorów i zasięgu czytelników, stanowiła ważny krok na drodze do rozwinięcia kultury czytania w naszym mieście. W okresie II Rzeczypospolitej w Nowym Targu funkcjonowały biblioteki szkolne oraz biblioteki i czytelnie prowadzone przez miejscowe stowarzyszenia m. in. Towarzystwo Szkoły Ludowej, Towarzystwo Kasynowe, Towarzystwo Teatru i Chóru Ludowego, Związek Strzelecki.

 

Po okresie okupacji hitlerowskiej, w 1945 roku rozpoczęto prace mające na celu odtworzenie bibliotek zniszczonych podczas wojny. Książki, które przetrwały trudne czasy, zostały gromadzone i stanowiły podstawę naszych zbiorów. Dzięki dekretowi o bibliotekach i zbiorach bibliotecznych z 1946 roku, powstała prawna i materialna podstawa dla istnienia Biblioteki Miejskiej oraz Biblioteki Powiatowej.

 

Różne były koleje losu Miejskiej Biblioteki Publicznej, zależnie od ogólnej sytuacji gospodarczo-społecznej. Zmiany administracyjne raz dawały Bibliotece samodzielność innym razem wcielały w struktury większych instytucji. Zmieniali się szefowie, zmieniały adresy, a także kondycja finansowa, ale niezmiennie Biblioteka bogaciła się w skarby ducha zawarte w książkach. Bardzo pomyślne dla rozwoju sieci bibliotecznej były wczesne lata 70-te, a dla nowotarskiej Biblioteki – lata 80-te ubiegłego wieku.  Liczne zmiany i reorganizacje nie przeszkodziły w stałym rozwoju Biblioteki, która systematycznie powiększała swe zbiory i służyła coraz większej ilości swoich czytelników.

 

Przełomowy rok 1989 i dokonująca się transformacja ustrojowa wprowadziła generalne zmiany w życiu instytucji kulturalnych, także bibliotek. Miejska Biblioteka Publiczna na kilka lat (do 2000 roku) zostaje włączona w strukturę Miejskiego Ośrodka Kultury i stanowi jego Autonomiczny Dział Bibliotek.

 

3 kwietnia 2000 r. Rada Miejska Nowym Targu podjęła Uchwałę Nr 21/XXI/2000 dotyczącą podziału Miejskiego Ośrodka Kultury, a już 5 kwietnia 2000 r. Zarząd Miasta Nowy Targ podjął Uchwałę Nr 23/XIII/00 o podziale MOK i powstaniu dwóch samorządowych instytucji kultury Miejskiego Ośrodka Kultury i Miejskiej Biblioteki Publicznej w Nowym Targu. Miejska Biblioteka Publiczna została wpisana do Rejestru Instytucji Kultury organizowanych przez Miasto Nowy Targ i otrzymała Statut, który stanowi podstawę jej działalności, organizacji i gospodarki finansowej i od 1 maja 2000 r. rozpoczęła działalność jako samorządowa instytucja kultury miasta. W dniu  1 maja 2000 r. weszło w życie Porozumienie zawarte między Zarządem Powiatu Nowotarskiego, a ówczesnym Zarządem Miasta Nowy Targ w sprawie powierzenia MBP wykonywania zadań powiatowej biblioteki publicznej dla Powiatu Nowotarskiego i od tego czasu nieprzerwanie Miejska Biblioteka Publiczna spełnia funkcję biblioteki powiatowej na rzecz bibliotek publicznych Powiatu Nowotarskiego.

1914

Towarzystwo Szkół Ludowych otwiera czytelnie na Kowańcu
i w Waksmundzie.

1946

Ukazuje się dekret o bibliotekach i zbiorach bibliotecznych. Powstaje Biblioteka Powiatowa.

1947

Powstaje Miejska Biblioteka Publiczna w Nowym Targu w cechu rzemieślniczym przy ulicy Szkolnej. Otrzymuje 650 woluminów od otwartej rok wcześniej Biblioteki Powiatowej.

1948

Biblioteka otrzymuje lokal na rynku, jedno pomieszczenie dla Biblioteki Powiatowej i jedno dla Biblioteki Publicznej.

1955

Miejska Biblioteka Publiczna przestaje istnieć jako samodzielna instytucja, do roku 1975 stanowi oddział PiMBP.

1965

Biblioteka mieści już wypożyczalnię dla dorosłych, wypożyczalnię dla dzieci oraz czytelnię.

1968/69

Zaczyna się wcielać w życie ideę – każda miejscowość ma swoją bibliotekę.

1972

Powstaje Filia nr 1 przy Al. Kopernika.

1973

Powstają Filia nr 2 na Os. Zawadzkiego i Filia nr 3 w Domu Partii.

1974

Oddany do użytku zostaje budynek MOK, w którym miejsce znajduje czytelnia;
powstaje Filia nr 4 na Kowańcu.

1975

Zostaje wprowadzony nowy podział administracyjny kraju; powiaty ulegają likwidacji, PiMBP przestaje istnieć. Miejska Biblioteka Publiczna uzyskuje samodzielność, a jej zakres działania obejmuje Nowy Targ.

1983

Powstaje Filia nr 5 na Niwie.

1989

Biblioteka zostaje przeniesiona z lokalu w Rynku do budynku MOK.

1990

Likwidacja Filii nr 2 oraz Filii nr 3.
Przeniesienie księgozbioru Wypożyczalni dla Dorosłych i Oddziału dla Dzieci do pomieszczeń w MOK-u.
Powiększenie pomieszczeń Filii nr 1.

1992

Następuje połączenie Biblioteki z Miejskim Ośrodkiem Kultury; odtąd Miejska Biblioteka Publiczna stanowi autonomiczny Dział Bibliotek MOK.

2000

Na podstawie Uchwały Nr 23/XIII/00 podjętej przez Zarząd Urzędu Miasta MOK został podzielony na Miejski Ośrodek Kultury i Miejską Bibliotekę Publiczną; w maju weszło w życie Porozumienie zawarte między Zarządem Powiatu Nowotarskiego, a ówczesnym Zarządem Miasta Nowy Targ w sprawie powierzenia MBP wykonywania zadań powiatowej biblioteki publicznej dla Powiatu Nowotarskiego i od tego czasu nieprzerwanie Miejska Biblioteka Publiczna spełnia funkcję biblioteki powiatowej na rzecz bibliotek publicznych Powiatu Nowotarskiego.

2019

Biblioteka Główna została przeniesiona z MOK na ulicę Kolejową 23 w Nowym Targu.

 

Dyrektorzy Miejskiej Biblioteki Publicznej w Nowym Targu




1946


Jadwiga Apostoł



1946


Zofia Markocka



1946-1949


Zofia Sutorowska



1950-1971


Adela Lejowa



1971-1983


Piotr Nowak



1983-1985


Helena Zdebska



1985


Małgorzata Rabska



1986-1989


Jadwiga Bartosz



1989-1992


Stefania Mielnik



1992-1998

Dział Bibliotek MOK

Antoni Nowak



1999-2000

Dział Bibliotek MOK

Leszek Pustówka



2000-2013


Zofia Giełczyńska



2013-2016


Milena Pilarska



2017-2021


Elżbieta Dzikowska



2021-obecnie


Danuta Wojdyła


wróć na górę